Gönderen Konu: Çocuklarda iştahsızlık  (Okunma sayısı 1518 defa)

0 Üye ve 1 Ziyaretçi konuyu incelemekte.

Çevrimdışı Herbiseyim

  • Kraliçe Admin :)
  • Moderatör
  • Profesyonel Üye
  • *
  • İleti: 4.171
  • ÜYENİN İTİBARI 296
  • Cinsiyet: Bayan
  • ne safagı yaw safakmı kalmıs :) yuppii
Çocuklarda iştahsızlık
« : 24 Aralık 2008, 10:02:06 »
Çocuklarda İştahsızlık

İştahsızlık
İştahsızlık, bebek ve çocukların sıkça yaşadığı annelerin ise oldukça şikayetçi olduğu durumlard an birisi. Çoğu zaman gerçek bir şikayet olmasa da bazen de bir rahatsızlığın belirtisi olabiliyo r. Konunun iyi araştırılması gerektiğini söyleyen Prof.Dr. Benal Büyükgebiz, iştahsızlık konusuyla ilgili annelere önemli bilgiler verdi.

İştahsızlık nedir ve neden önemlidir?
İştahsızlık, çocuğun ağız yoluyla beslenmes inde karşılaşılan/yaşanan isteksizl ik durumudur . Söz konusu isteksizl ik nedeniyle çocuğun yeterli ve dengeli beslenmes i zorlaşır. Bu nedenle de iştahsızlık beslenmey le ilişkili pek çok durum için risk doğurur ve önemli sorunlar ortaya çıkar. İştahsızlık çocukluk yaş grubunda anne-babalar tarafından en çok dile getirilen ve doktorların en sık karşılaştıkları bir durumdur. Tüm çocukların % 25–40, büyüme geriliği olanların % 80’ininde iştahsızlık yakınması vardır. Ancak, çocukluk yaş grubunda hemen hemen bütün hastalıkların seyrinde de iştahsızlık bir belirti olarak ortaya çıkar. Bu nedenle doktorun söz konusu iştahsızlığın organik bir hastalıkla ilişkili olup olmadığını mutlaka araştırması gerekir.

İştahsızlık çoğu zaman, gerçek bir şikayet değildir!
Anne-babalar özellikle de anneler, kendileri nin uygun gördüğü miktarda yiyecek tüketmeyen çocukları için “iştahsız” kararını verebiliy orlar. Burada önemli olan anne-babalar tarafından dile getirilen bu şikayetin, göreceli mi yoksa gerçek mi olduğunun ortaya konmasıdır. Bu amaçla kullanılabilecek en iyi yöntem, çocuğun sağlıklı sınırlarda büyümesini sürdürüp sürdürmediğinin kontrol edilmesid ir. Eğer iştahsız çocukta büyüme geriliği gelişmişse sorun önemlidir, mutlaka nedenleri nin araştırılması ve tedavi edilmesi gerekir.

İştahsızlığın nedenleri farklı olabilir.
İştahsızlık şikayetiyle doktora başvuran her çocuğun beslenme beceriler i, besin tercihler i, anne-baba ilişkisi, aile içi etkileşim sabırla irdelenme li ve en uygun çözüm
hep birlikte üretilmeli. Organik bir hastalık tespit edilmişse, doktor öncelikle bunu tedavi etmeli. Süt çocukluğu ve erken çocukluk yaş gruplarında en önemli ve en sık neden, bozulmuş anne-çocuk ilişkisi ve yanlış davranış modelleri nin benimsenm esidir. Anne-babalar öncelikle kendi davranışlarını, tepkileri ni irdelemel i, doğru modelleri benimseme lidir.

İştahsız çocuğu bekleyen tehlikele r nelerdir?
İştahsız çocuğu bekleyen ilk tehlike yetersiz kilo artışıdır. Çocuk, yeterli kalori-protein-vitamin ve mineral alamadığı için vücut ağırlığı artışı az ve yetersiz olur. Az beslenen çocuk az kilo alır, az büyür. Oysaki büyüme çocukluk yaş grubunu simgeleye n en önemli biyolojik fonksiyon dur. Bilindiği gibi anne karnında başlayan büyüme ergenlik dönemi sonunda durur. Bu durumda çocuk, erişkin özelliği kazanmış olur. Büyüme başlıca iki yönde gerçekleşir. Bunlardan biri vücut ağırlığı artışıdır. Çocuğun kilo alması takip edilir. Diğeri ise boy uzunluğunun artışıdır ki bu da boyu ölçülerek izlenir.
Çoğu anne çocuğunun iştahsız olduğunu düşünür. Bu nedenle eğer bebeğinizin boy ve kilo alışı yeterliys e yani bebeğiniz sağlıklı çocuklar için belirlenm iş olan normal boy ve vücut ağırlığı dağılımı içinde ise endişe etmeyin. Ancak iştahsızlık bir aydan daha uzun sürecek olursa bu yönden değerlendirilmesi gerekir. Çoğu zaman annelere bizim önerdiğimiz besinleri bizim istediğimiz miktarlar da tüketmelerini istiyoruz . Oysa ki çocukların da aile sofrasına hazırlanan yiyecekle r arasından seçme özgürlükleri de olmalıdır. Her çocuk her şeyi yemeyebil ir. Bu durumda besin grupları içinde tüketmedikleri varsa o zaman önemlilik kazanır. Örneğin süt içmiyor ama yoğurt, ayran ve peynir tüketiyorsa sorun yoktur. Meyve ve sebzeler de aynı grup içinde düşünülmelidir. Çocuk bazı meyveleri ve bazı sebzeleri seviyorsa yine sorun yoktur. Ya da meyveleri çok seviyor ama sebze yemiyorsa bu da kabul edilebili r.

İştahsızlık nedeniyle yeterli besleneme yen çocukta kısa süre içinde ilk ortaya çıkan sorun kilo almada yetersizl iktir. Bu durum uzun sürecek olursa boy uzunluğu artışı da yetersiz olur. Boyu akranlarına göre daha geriden gider. İştahsızlık bazen daha da ağır ve uzun süreli olup, çocuğun kilo almasına engel olduğu gibi kilo kaybetmes ine de yol açabilir. Bu durumda konu daha da önem kazanır. İştahsız çocuk doktora müracaat ettiğinde mutlaka vücut ağırlığı ve boy uzunluğu değerlendirilmeli, beslenme yetersizl iği gelişip gelişmediği belirlenm elidir.

Bazı durumlard a da yine beslenmenın yetersizl iğine bağlı olmak üzere, çocukta bazı vitamin ve mineralle rin eksikliğine bağlı özel belirtile r de gelişebilir. Bu nedenle iştahsızlığın derecesi, süresi çok önemlidir. İlk dönemde vitamin ve mineralle rin vücut depoları kullanılarak belirtile rin ortaya çıkması önlenir ama uzun süreli olursa, depolar tükenir ve ihtiyacını karşılayamayan çocukta söz konusu vitamin veya mineralin eksikliğine bağlı belirtile r ortaya çıkar.

İştahsızlığın beslenme ve hastalıklara karşı dirençli olma ile yakın ilişki vardır. Yetersiz beslenmiş çocuklarda bağışıklık sistemi zayıf düşer ve bu çocuklar başta mikrobik hastalıklar olmak üzere hastalıklara daha yatkındırlar. Daha sık ateşli enfeksiyo n hastalığı geçirirler. Yine yapılan çalışmalar, iştahsızlık nedeniyle yeterli ve dengeli besleneme yen çocuklarda algılama, duygulanım sorunlarının daha sık görüldüğünü göstermiştir. Bu çocukların akademik başarıları da daha düşük olur.

İştahsız çocuk ne zaman doktora danışılmalıdır?
İştahsızlık bir aydan uzun sürüyorsa, çocuk kilo kaybeders e, son 3-6 ayda kilo almadıysa, boyu uzamıyor veya yetersiz uzuyorsa, kilo ya da boyda persentil (boy ve ağırlık değerleri) kaybı olduysa, hastalık belirtile ri varsa, besinleri öğürüp kusuyorsa uzmanına danışılmalıdır. Ayrıca kilo kaybı, ateş, ağrı, yutma güçlüğü, karın ağrısı, sık ateşlenme, tekrarlay an öksürük, ishal, kabızlık, düşük doğum ağırlığı hikayesi varsa veya gelişirse yine çocuğun uzman tarafından değerlendirilmesi gerekir.

Çocuk, yemek istemediği zamanlard a ne yapılmalı?
Çocuk yemek istemediği zaman anne-baba buna duygusal ve/veya eylemsel olarak abartılı tepkiler göstermemeli. Diğer bir ifade ile, anne-baba bu nedenle çocuğun ilgisini çekebilecek davranışlar göstermemeli. Çocuk bu nedenle anne/babanın ilgisini çektiğini öğrenmemelli. Daha sonra sadece ilgi çekebilmek için bile besin reddine başvurabilir. Yemek istemeyeb ilir. Anne-baba kararlı ve dikkatli olmalı, bu durumun yanlış davranış modeline dönüşmesine yol açmamalı.

Anne-babalara öneriler
1. Her öğün için uygun-makul bir süre belirleyi n.
2. Öğün kuralları oluşturun.
3. Daima az-makul miktarda porsiyonl ar verin.
4. Sofrada sohbet edin ve buna çocuğunuzu da dahil edin.
5. Masadaki davranışlarını sık sık övün.
6. Belirlene n kuralların üçüncü defa bozulması durumunda kuralları tekrar belirleyi n.
7. Süre bitiminde yemeği sonlandırın.
8. Son yemeğini bitirmezs e, tatlı veya kola vermeyin. Bunu cezalandırmak amacıyla yapmayın. “Tatlı, yemekten sonra yenir” gibi bir açıklama en uygun olanıdır. Yemek yenmediğine göre tatlı da doğal olarak yenemiyor dur. Burada çocuğa mesaj verilmiş ama cezalandırılma söz konusu olmamıştır.
9. “Atıştırma-abur/cubur” alımını kurala bağlayın ve sınırlayın.
10. Daima, masada yemek yedirin.

İştahsızlığa karşı pratik yaklaşımlar
- Daima morali iyi iken yemek verin.
- Hangi öğünde daha iştahlı ise, bu öğünü dikkatli değerlendirin.
- Öğünlerden önce yürüyüşe çıkarın. Açık hava acıktırır ve iştahı açar, bağırsak hareketli liğini arttırır.
- Yemek ortamını temiz ve düzenli tutun.
- Tabakların renkli ve sevimli olmasını tercih edin.
- Küçük tabak kullanın. Eğer daha fazla yemek yemek isterse ikinci tabağı verin. Çocuğun tabağına çok fazla besin koymayın. Gözünü korkutmayın. Tabağına konan yemegi bitirmesi onun da moralini yükseltecek, kendini iyi hissetmes ini sağlayacaktır.
- Yavaş ve çok çiğnemesini destekley in.
- Yemeği ılık tutun.
- Gece yatarken bir şeyler yemek istiyorsa, kaloriden zengin besinleri tercih edin.
- Düşük kalorili yiyecekle ri kısıtlayın. İştahı kapatabil irler.
- Boş kalori kaynaklarını azaltın.

Prof.Dr. Benal Büyükgebiz
Internati onal Hospital Etiler Tıp Merkezi
Büyüme ve İştah Bozuklukl arı Merkezi




 

Sitemap 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 
Kısayollar
Gemlik Haberleri
Gemlik Haberleri
Gemlik Resimleri
Gemlik Ulaşım
Gemlik E-Randevu Gemlik Aile Hekim
Gemlik Video
Gemlik Şiirleri
Gemlik Tel Rehberi